İşçinin Verdiği İbranamenin Geçerlilik Şartları Nelerdir?
İbra en basit hali ile borcun kısmen ya da tamamen sona erdirildiği hususunda alacaklı ile borçlunun yani işçi ile işverenin anlaşması olarak tanımlanabilir. İş Hukukunda ise ibraname, iş sözleşmesinin bitiminde düzenlenen ve de işçinin alacaklarından dolayı borçlu olan işvereni borçtan kurtaran belge şeklinde tanımlanabilir.
6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu madde 420’ye göre “ibra sözleşmesinin yazılı olması, ibra tarihi itibarıyla sözleşmenin sona ermesinden başlayarak en az bir aylık sürenin geçmiş bulunması, ibra konusu alacağın türünün ve miktarının açıkça belirtilmesi, ödemenin hak tutarına nazaran noksansız ve banka aracılığıyla yapılması şarttır.” Anılan koşulları taşımayan belgeler geçerli bir ibra olarak değerlendirilemez. İşçinin verdiği ibra yazılan koşulları taşımıyorsa işçi yine de işçilik alacakları için işverene dava açabilecektir.
Özetle, işçilerin işten ayrıldıkları gün imzaladıkları ibraname geçersizdir. İbranamenin işten ayrıldıktan en az 1 ay sonra imzalanması gerekmektedir. Bununla birlikte ibranamede yazan alacak türleri ve alacak miktarları karşılığı bankadan işçiye ödenmemişse ibraname geçersizdir. İşçinin alacaklarının eksik yazılması veya bankadan ödenmemesi, bankadan eksik ödenmesi gibi durumlarda ibraname geçersizdir. Bu gibi durumlarda işçiler işçilik alacakları için işverene dava açabilecektir.
İbranamede alacak türlerinin ve alacak miktarlarının yazılması ile kastedilen “fazla mesai karşılığı XXX-TL bedel, kıdem tazminatı karşılığı XXX-TL bedel” gibi işçinin alacağının ne olduğu ve ne kadar olduğunun açıkça yazılması gerekmektedir.
“İbra tarihi itibarıyla sözleşmenin sona ermesinden başlayarak en az bir aylık sürenin geçmiş bulunması gerektiği ancak ibranamede düzenleme tarihinin bulunmadığı görülmektedir. Hal böyle olunca dosya arasında bulunan ibranameye itibar edilmesi mümkün değildir.” (Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 05.07.2024 Tarih 2022/2541 Esas 2024/1519 Karar)
